Spis treści
„Zero praw dla samorządów w ustanawianiu stref wolnych od Airbnb. Zero praw mieszkańców w decydowaniu o tym, czy mają, czy nie mają burdelu/hotelu za ścianą” - tak Katarzyna Pełczyńska-Nałęcz, ministra funduszy i rozwoju regionalnego, skomentowała projekt ustawy o najmie krótkoterminowym przyjęty przez Radę Ministrów. Spór dotyczy tysięcy właścicieli mieszkań, domów i apartamentów wynajmowanych turystom, ale też sąsiadów, którzy skarżą się na hałas i uciążliwości. Dla czytelnika „Bogatego Wujka” najważniejsze jest jedno pytanie: czy nowe przepisy zmienią coś w twoim portfelu i jakich terminów trzeba pilnować? Poniżej praktyczne kalendarium spraw urzędowych, które wynikają z projektu.
Centralny Wykaz Turystycznych Obiektów Noclegowych - do kiedy zgłosić obiekt?
Zgodnie z projektem, minister właściwy ds. turystyki opublikuje Centralny Wykaz Turystyczny Obiektów Noclegowych. Jak wyjaśniają autorzy, ma to umożliwić zebranie w jednym centralnym punkcie informacji dotyczących tzw. innych obiektów, w których świadczone są usługi hotelarskie. W praktyce oznacza to ogólnopolski rejestr apartamentów, mieszkań i domów wynajmowanych turystom. Każdy obiekt otrzyma unikalny numer, który przedsiębiorca będzie musiał podawać na platformach rezerwacyjnych, takich jak Booking czy Airbnb.
Z projektu wynika, że przedsiębiorcy zamierzający świadczyć usługi hotelarskie będą obowiązani zgłosić obiekt do wójta, burmistrza lub prezydenta miasta. Do zgłoszenia trzeba będzie dołączyć regulamin porządkowy oraz oświadczenie, że obiekt spełnia wymagania sanitarne i przeciwpożarowe. Zwróć uwagę: autopoprawka, którą wniósł minister sportu i turystyki Jakub Rutnicki, wykreśliła konieczność dołączania opinii osoby uprawnionej do ochrony przeciwpożarowej - wystarczy oświadczenie pod rygorem odpowiedzialności karnej. Jeśli wynajmujesz mieszkanie na doby i nie masz jeszcze wpisu, sprawdź terminy: projekt przewiduje, że ustawa wejdzie w życie po 14 dniach od publikacji w Dzienniku Ustaw. Nie wiadomo jeszcze dokładnie, ile czasu dostaną obecni wynajmujący na dopełnienie formalności - źródła nie podają konkretnej daty granicznej. Warto śledzić oficjalne komunikaty Ministerstwa Sportu i Turystyki.
Kary za brak rejestracji - nawet 50 tys. zł
Projekt ustawy przewiduje system sankcji finansowych. Jak podają źródła, marszałkowie województw będą mogli nakładać kary do 50 tys. zł za prowadzenie działalności bez wpisu do ewidencji lub wprowadzanie klientów w błąd co do kategorii obiektu. To konkretna stawka, która powinna skłonić każdego wynajmującego do sprawdzenia swojego statusu. Jeśli dziś świadczysz usługi hotelarskie bez rejestracji, ryzykujesz nie tylko mandatem, ale też wykreśleniem z wykazu - co oznacza de facto zakaz dalszego wynajmu. Dla czytelnika oznacza to jeden jasny wniosek: jeśli wynajmujesz mieszkanie turystom, zgłoś obiekt jak najszybciej, nawet zanim przepisy wejdą w życie. Lepiej być przed terminem, niż płacić 50 tys. zł kary.
Strefy wolne od najmu - co się zmieniło?
Największe emocje budziła możliwość ustanawiania przez gminy stref, w których wyłączona byłaby działalność innych obiektów świadczących usługi hotelarskie. Pierwotny projekt zawierał taki przepis (art. 44b). Jednak autopoprawka resortu turystyki całkowicie go wykreśliła. „Rezygnuje się z regulacji umożliwiającej ustanawianie przez radę gminy strefy, w której wyłączona jest działalność innych obiektów” - wskazano w treści poprawki. Decyzję skrytykowała Katarzyna Pełczyńska-Nałęcz, która jako jedyna zgłosiła zdanie odrębne podczas posiedzenia Rady Ministrów. Wiceszef MSiT Ireneusz Raś tłumaczył, że to rozwiązanie „nie jest konieczne”, a rząd koncentruje się na rejestracji obiektów i bezpieczeństwie.
Dla mieszkańców bloków i sąsiadów wynajmowanych mieszkań oznacza to tyle, że nie będą mogli liczyć na lokalne rozporządzenie zakazujące najmu krótkoterminowego w ich dzielnicy. Jak zauważyła Pełczyńska-Nałęcz, projekt „daje zero praw samorządom” w tym zakresie. Jeśli mieszkasz obok wynajmowanego apartamentu i masz uciążliwości, jedyną drogą pozostaje składanie skarg indywidualnych - do wspólnoty mieszkaniowej lub na policję (zakłócanie ciszy nocnej). Warto też pamiętać, że niektórzy posłowie Polski 2050 złożyli projekt poselski przewidujący takie strefy, ale na razie nie wiadomo, czy zostanie uchwalony.
„W projekcie ustawy rezygnuje się z regulacji umożliwiającej ustanawianie przez radę gminy strefy, w której wyłączona jest działalność innych obiektów, w których świadczone są usługi hotelarskie” - autopoprawka ministra sportu i turystyki.
Kiedy przepisy wejdą w życie? Terminy i twoje kroki
Na podstawie dostępnych źródeł można ustalić następujące punkty kalendarium:
- Lipiec 2026 - rząd przyjął projekt; teraz trafi pod obrady Sejmu. Nie wiadomo, ile potrwają prace parlamentarne.
- Po uchwaleniu - ustawa wejdzie w życie po 14 dniach od publikacji w Dzienniku Ustaw. Nie ma przewidzianego dłuższego vacatio legis.
- Od dnia wejścia w życie - każdy nowy wynajmujący będzie musiał uzyskać numer rejestracyjny przed rozpoczęciem działalności.
- Obecni wynajmujący - źródła nie podają konkretnego okresu przejściowego. Prawdopodobnie będzie wynosił od 30 do 90 dni od publikacji, ale musisz to potwierdzić w oficjalnym komunikacie po uchwaleniu ustawy.
Co możesz zrobić już dziś? Po pierwsze, sprawdź, czy twój obiekt spełnia podstawowe wymogi sanitarne i przeciwpożarowe. Po drugie, przygotuj regulamin porządkowy - projekt wymaga, aby każdy obiekt miał taki dokument, określający m.in. dobę hotelową, ciszę nocną oraz standardy ochrony małoletnich. Po trzecie, zbierz dokumenty potrzebne do zgłoszenia (np. dowód własności lub umowę najmu). Lepiej być o krok do przodu niż czekać na ostatnią chwilę i ryzykować karę.
Dla kogo te zmiany są najważniejsze?
Nowe przepisy dotyczą przede wszystkim właścicieli mieszkań, domów i pokoi, którzy wynajmują turystom na krócej niż 30 dni. Jeśli prowadzisz pensjonat, agroturystykę lub hotel - zmiany dotyczą ciebie w mniejszym stopniu, bo te obiekty już podlegają regulacjom. Dla czytelnika „Bogatego Wujka” kluczowa jest informacja, że bez rejestracji nie będziesz mógł legalnie oferować noclegów, a platformy rezerwacyjne nie będą przyjmować ogłoszeń bez numeru z centralnego wykazu. To oznacza realną stratę przychodu. Warto też pamiętać, że sąsiedzi zyskali dodatkowe uprawnienie - autopoprawka rozszerzyła krąg osób mogących wnioskować o kontrolę obiektu na osoby zamieszkujące w obrębie nieruchomości sąsiedniej. Jeśli więc ktoś zgłosi zastrzeżenia, marszałek województwa może wszcząć postępowanie kontrolne. Dla obu stron - wynajmującego i sąsiada - najważniejsze będzie dochowanie terminów i formalności. Zanim projekt trafi do Sejmu, warto śledzić oficjalne kanały Ministerstwa Sportu i Turystyki oraz gotować dokumenty. W przypadku pytań skonsultuj się z księgowym lub prawnikiem specjalizującym się w nieruchomościach.
Źródła:
